5- KOLON POLİPLERİ - KANSER RİSKİ?

NEDİR? Kalın bağırsak polipleri bağırsak iç yüzünde meydana gelen anormal büyümelerdir. Büyüme kabarma veya salkım şeklinde olabilir. Çoğu zaman endoskopi veya bağırsak filmlerinde tesadüfen saptanırlar. Atmış yaşın üzerindeki kişilerin dörtte üçünde iyi huylu poliplere rastlanır. Polip görülen hastaların %30'unda çok sayıda polip bulunur. Poliplerin az bir kısmında kansere dönüşüm söz konusudur.

POLİP KİMLERDE ÇOK GÖRÜLÜR? Akrabalarında kolon polibi veya kolon kanseri olanlarda, iltihabi bağırsak hastalıkları (ülseratif kolit, crohn hastalığı) olanlarda, şişmanlarda, 50 yaşın üzerinde olanlarda, sigara içenlerde, alkol alışkanlığı olanlarda,  düşük lifli ve çok yağlı beslenenlerde, günlük yaşam tarzı hareketsiz olanlarda

BELİRTİLERİ NELERDİR? Genellikle önemli bir şikayete yol açmazlar. Bazan makattan kanamaya, bağırsak alışkanlıklarında değişmeye (kabızlık veya ishale) yol açabilirler. Nadiren çok büyük polipler bağırsak tıkanıklığı ve ağrıya sebep olabilirler. 

POLİP TİPİ - KANSER İLİŞKİSİ? Hiperplastik tip poliplerin kanser gelişimiyle doğrudan bir ilgisi yoktur. Adenomatöz poliplerde ise risk polip büyüklüğü ve alt grubuna göre değişir. Bir cm'den küçük tübüler poliplerde kanser gelişme riski %1'in altındayken, 2 cm'den büyük villöz poliplerde %50'nin üzerindedir.

FAP - HNPCC NEDİR? Bunlar genetik geçiş özelliğine sahip, az sayıda (HNPCC) veya çok fazla sayıda (FAP) kolon polibi ile giden hastalıklardır. Genç yaşlarda başlayıp tedavi edilmedikleri zaman kısa sürede kanserleşme riski taşırlar. 

TEDAVİSİ NASILDIR? Bir polibin iyi huylu mu, kötü huylu mu olduğu görünüşünden ayırt edilemez. O nedenle tüm poliplerin çıkartılması gereklidir. Poliplerin çoğu endoskopide kementle boğularak çıkatılabilir. Küçük polipler dağlanarak tahrip edilebilir. Poliplerin çok büyük boyutta veya çok sayıda olmaları durumunda endoskopik yolla çıkartılmaları mümkün olmaz. Bu durumda ameliyat gerekir.

GİDİŞAT NASILDIR? Polip oluşumuna yol açan bünyesel ve çevresel faktörler devam ederse polipler tedaviden sonra tekrar ortaya çıkabilir. Tümü çıkartılan bir polibin aynı yerde aynı şekilde tekrarlama ihtimali zayıftır. Ancak polibi alınan her üç hastadan birinde başka bir yerde yeniden polip ortaya çıkar. Bu nedenle hastalar düzenli takip altında tutulmalıdır.